Fakty plus
Społeczeństwo
Społeczeństwo

Mit wielkiej metropolii: prawdziwe samorządowe bogactwo Polski kryje się na prowincji
Natalia Zagrzebska -
2026-10-12
Kleszczów deklasuje Warszawę, Polkowice – Wrocław. Nawet gminy wiejskie bywają bogatsze od dużych polskich miast! Powszechnie, stereotypowo przyjmujemy, że wielkie miasto to także wielkie budżety, które można przeznaczyć na potrzeby mieszkańców. Warszawa, Kraków czy Wrocław są od dekad przedstawiane jako finansowe samorządowe potęgi, w których mieszkańcy opływają w dostatki dzięki potężnym lokalnym budżetom. Jednak, kiedy … Continued

Europa buduje sieć KDP. Polska ma być jednym z głównych węzłów
Bartek Kwiryń -
2026-10-07
Polska buduje własną kolej dużych prędkości, ale krajowe linie mają być częścią znacznie większej sieci. Do 2040 roku szybkie pociągi mają połączyć najważniejsze miasta Europy. Polska buduje własną sieć kolei dużych prędkości. Pierwszy odcinek między Warszawą i Łodzią ma zostać uruchomiony do końca 2032 roku. Trzy lata później pociągi KDP mają dojechać także do Wrocławia … Continued

12 000 zł po urodzeniu dziecka. Komu przysługują pieniądze?
Natalia Zagrzebska -
2026-10-07
Rodzice mogą dostać łącznie 12 tys. zł z programu „Aktywnie w domu”. Świadczenie rodzicielskie daje 1000 zł miesięcznie już od narodzin dziecka. Po urodzeniu dziecka rodzice mogą korzystać z kilku różnych świadczeń. I tak się składa, że w dwóch z nich roczna suma wypłat może sięgnąć około 12 tys. zł na dziecko. Pierwsze to „Aktywnie … Continued

Rosyjskie drony i rakiety nad Polską. Wojsko buduje SAN i rozwija „długą rękę”
Rafał Bernasiński -
2026-10-05
Dr Grzegorz Gil z UMCS analizuje słabe punkty obrony. Polska buduje SAN, zmienia procedury i rozwija własną „długą rękę”. Rosyjskie drony naruszają polską przestrzeń powietrzną, pociski podczas ataków na Ukrainę lecą tuż przy naszej granicy, a kolejne incydenty sprawdzają szybkość reakcji wojska. W lipcu rosyjski Ch-101 wleciał nad Polskę i rozbił się na Lubelszczyźnie. We … Continued

Polityka nie dla kobiet? Czy kobiety nie dla polityki? Już w samorządach dominują mężczyźni
Natalia Zagrzebska -
2026-10-02
4,23% głosów, które zdobyła Magdalena Biejat, to najlepszy wynik kobiety w wyborach prezydenckich w historii Polski. Chociaż panie to prawie 52% populacji naszego kraju, w polityce niewiele znaczą. Można to obserwować już na poziomie władz samorządowych. Naukowcy z Uniwersytetu Warszawskiego zbadali, jakie bariery napotykają kobiety wchodzące do polityki. Wśród samorządowej władzy wykonawczej w Polsce – czyli … Continued

Pracodawca nie zapłaci za L4 kobiety w ciąży? ZUS przejmie wypłaty od firm. Ale to nie do końca dobra wiadomość
Sławek Gil -
2026-10-02
Polska 2050 chce, by ZUS od pierwszego dnia płacił L4 w ciąży. Firmy odetchną, ale rośnie pytanie o kontrole i decyzje o świadczeniach. Polska 2050 chce, by świadczenie chorobowe dla kobiet w ciąży od pierwszego dnia wypłacał ZUS, a nie pracodawca. Dla firm to może być wyraźna ulga, ale dla samych kobiet wcale nie musi … Continued

Kredyt wiązany to większe prawa. Masz problem ze sprzedawcą? Bank też ma problem
Sławek Gil -
2026-10-01
Bank nie zawsze może się wyprzeć. Przy kredycie wiązanym klient ma dodatkowe prawa, gdy sprzedawca nie wykonuje umowy. Kupujesz samochód, panele fotowoltaiczne, pompę ciepła, telewizor albo zegarek na kredyt oferowany przy sprzedaży? Możesz mieć kredyt wiązany. Taki kredyt daje konsumentowi większą ochronę niż zwykły kredyt gotówkowy. Jeśli sprzedawca nie wywiąże się z umowy, bank nie … Continued

Myszy podsłuchują ptaki. Śpiew słowika mówi im, że można wyjść po jedzenie
Sławek Gil -
2026-09-30
Myszy i nornice słuchają innych zwierząt, żeby zorientować się, czy w pobliżu jest bezpiecznie. Polscy naukowcy sprawdzili, jak gryzonie reagują na głos puszczyka i śpiew słowika. Mysz wychodząca nocą po jedzenie musi ocenić, czy może bezpiecznie opuścić kryjówkę. W każdej chwili może niemal bezszelestnie nadlecieć puszczyk. Jeden z najlepszych nocnych łowców. Mały gryzoń nie polega … Continued

Pociągi mają wrócić do 27 polskich miast. Kancelaria Premiera chwali się koleją
Rafał Bernasiński -
2026-09-29
4700 km nowych linii, 19 wielkich magistrali i 27 miast na kolejowej mapie. Rząd pokazał, jak ma wyglądać polska kolejw przyszłości. Pociągi mają wrócić do 27 polskich miast. Kancelaria Premiera pokazała listę miejscowości, które mają znaleźć się na nowej kolejowej mapie Polski. Są na niej m.in. Grójec, Pułtusk, Przasnysz, Myślenice, Piekary Śląskie, Polkowice, Świecie, Węgrów, … Continued

Religia w środku planu lekcji. Fundacja Wolność od Religii interweniuje w kolejnej szkole
Rafał Bernasiński -
2026-09-28
Religia przed albo po obowiązkowych lekcjach. Tak miało być. Tymczasem Fundacja Wolność od Religii interweniuje już w kolejnej szkole. W Siedlcach katecheza w 15 klasach odbywa się pomiędzy lekcjami, a 89 uczniów niechodzących na religię ma przez to „okienka”. Przepisy sobie, religia sobie. Fundacja Wolność od Religii interweniuje w kolejnej szkole, w której katecheza została … Continued