Fakty plus
Nauka
Nauka

Planety swobodne naprawdę istnieją! Magazyn „Science” potwierdza „Odkrycie dekady”
Sławek Gil -
2026-01-07
Dzięki mikrosoczewkowaniu i danym z satelity Gaia naukowcy po raz pierwszy dokładnie zmierzyli masę planety swobodnej. Takie światy naprawdę istnieją! Przez wiele lat planety swobodne pozostawały ciekawym, lecz nie w pełni potwierdzonym elementem teorii powstawania układów planetarnych. Modele numeryczne i symulacje dynamiki młodych systemów wskazywały, że część planet powinna zostać wyrzucona poza swoje macierzyste układy. … Continued

Czy myślenie może boleć? Naukowy ból głowy
Rafał Bernasiński -
2025-12-31
Naprawdę nie lubimy myśleć!

Dlaczego cieszy nas cudze nieszczęście? Naukowcy wyjaśniają mechanizm schadenfreude
Rafał Bernasiński -
2025-12-31
Na czym polega to dziwnie znajome uczucie, do którego tak trudno się przyznać? Uczucie, gdy uśmiechamy się na widok czyjegoś potknięcia? Serwis naukawpolsce.pl rozmawiał z dr Karoliną Dyduch-Hazar, badaczką z Uniwersytetu w Würzburgu, która wraz z zespołem postawiła sobie za cel uchwycić to zjawisko w warunkach laboratoryjnych. Jej projekt bada emocje, które pojawiają się, gdy … Continued

Młodzi naukowcy nie boją się AI. Młodzi badacze bez obaw, że sztuczna inteligencja ich zastąpi
Ewa Gładysz -
2025-12-13
Młodzi badacze patrzą na sztuczną inteligencję bez lęku i przesadnego entuzjazmu. AI nie budzi w nich obaw, że odbierze im pracę, ale też nie traktują jej jak cudownego rozwiązania wszystkich problemów nauki. Zamiast tego podchodzą do niej pragmatycznie – korzystają, ale sprawdzają. Takie wnioski płyną z badań międzynarodowego projektu „Harbingers of Change”, który od dziesięciu … Continued

Rurka nerwowa z drukarki 3D pomoże odzyskać sprawność po urazie
Anna Sadurska -
2025-12-12
Drukowana w 3D rurka opracowana w Centrum Zaawansowanych Technologii UAM, odtwarza warunki sprzyjające regeneracji przerwanych nerwów. Gdy nerw w ręce lub nodze zostaje przecięty, mózg traci kontakt z mięśniami na długie miesiące. Pacjent przestaje czuć dotyk, pojawia się osłabienie, a niekiedy całkowity paraliż. Zespół badaczy z Poznania oraz współpracujących europejskich ośrodków opracował drukowaną w 3D … Continued

Psy kochają swoich właścicieli bardziej niż jedzenie? Badania mózgu pokazują zaskakujące wyniki
Ewa Gładysz -
2025-12-11
Najnowsze badania fMRI dowodzą, że psy reagują na zapach i głos właściciela silniej niż na jedzenie. Więź psa z człowiekiem jest naprawdę wyjątkowa. Badania mózgu psów pod fMRI: kontakt z człowiekiem jak nagroda Funkcjonalny rezonans magnetyczny, czyli fMRI, pozwala zobaczyć aktywność mózgu w czasie rzeczywistym. Psy, które brały udział w projektach Emory University, przeszły szkolenie … Continued

Czy hybrydy niszczą paznokcie? Naukowcy potwierdzają, a rynek wciąż rośnie
Ewa Gładysz -
2025-12-11
Stylizacja paznokci lakierami hybrydowymi to dla wielu kobiet codzienność – trwałość, estetyka i wygoda przekonały miliony użytkowniczek. Ale coraz częściej pojawiają się pytania: czy manicure hybrydowy niszczy paznokcie? Jakie są skutki zdrowotne? I ile naprawdę zarabia kosmetyczka stylizująca paznokcie? Hybrydy a stan paznokci: nowe badania z Uniwersytetu Łódzkiego Odpowiedzi dostarcza niedawne badanie dr hab. Kamili … Continued

Sfałszowane badania zalewają świat. Rodzi się międzynarodowa mafia naukowa
Rafał Bernasiński -
2025-11-24
Dr Łukasz Kierznowski ostrzega: prawo nie jest w stanie zatrzymać publikacji fałszywych informacji naukowych, uczelnie muszą same bronić się przed nierzetelną nauką. Właśnie rodzi się mafia (pseudo) naukowa Według badania opublikowanego w czasopiśmie Proceedings of the National Academy of Sciences, zorganizowane oszustwa naukowe rosną w tempie przewyższającym wzrost legalnych publikacji. Zespół z Northwestern University, kierowany … Continued

Nowa, niezwykła grupa krwi „Gwada negative”. Ma ją tylko jedna osoba na świecie
Ewa Gładysz -
2025-11-10
Francuscy naukowcy zidentyfikowali nowy, ultrarzadki układ grupy krwi „Gwada negative”. To 48. oficjalnie uznany system w klasyfikacji Międzynarodowego Towarzystwa Transfuzjologii. Wyjątkowy przypadek z Gwadelupy Francuscy naukowcy ogłosili oficjalne rozpoznanie nowej, ultrarzadkiej grupy krwi – nazwanej „Gwada negative”. To 48. oficjalnie uznany układ grupy krwi przez Międzynarodowe Towarzystwo Transfuzjologii (ISBT). Odkrycia dokonano na podstawie próbki pobranej … Continued

Rekordowy wzrost ilości oszustw naukowych. AI może wywołać katastrofę
Rafał Bernasiński -
2025-10-11
Fabryki publikacji, pośrednicy i zmanipulowane czasopisma tworzą międzynarodową sieć, która zagraża uczciwości procesu naukowego. Nowe badanie naukowców z Northwestern University ujawnia skalę problemu i apeluje o natychmiastowe działania, zanim społeczeństwo straci zaufanie do nauki. Właśnie rodzi się mafia (pseudo) naukowa Według badania opublikowanego w prestiżowym czasopiśmie Proceedings of the National Academy of Sciences (DOI: 10.1073/pnas.2420092122), … Continued