Fakty plus
Technologie
Technologie

Prof. Piotr Tryjanowski odkrywa sekrety gołębi. Ich nawigacja zawstydza GPS
Rafał Bernasiński -
2026-04-13
Poznaj biologiczny superkomputer ukryty w mózgu wielkości orzecha. Jak gołębie tworzą własne powietrzne autostrady? Gołębie towarzyszą nam od tysięcy lat, ale ich ukryte zdolności wciąż wprawiają naukowców w osłupienie. Widujemy je codziennie na rynkach miast i często zapominamy, że to jedni z najlepszych nawigatorów na świecie. Ich niezwykła orientacja w terenie od lat przyciąga uwagę … Continued

Prawo do naprawy w Niemczech: Smartfony i pralki mają służyć latami. Koniec ery elektrośmieci?
Rafał Bernasiński -
2026-03-26
Dzięki nowym przepisom producenci elektroniki oraz sprzętu AGD będą zmuszeni do serwisowania urządzeń nawet przez dekadę. W środę, 25 marca 2026 roku, w Berlinie Niemcy przyjęły przepisy wdrażające unijną dyrektywę Right to Repair (R2RD). W rezultacie producenci będą teraz prawnie zobowiązani do oferowania usług naprawczych przez wiele lat po zakończeniu sprzedaży danego modelu. Co ważne, naprawy te … Continued

92 antyprotony na przejażdżce po CERN. Antymateria na pace ciężarówki
Rafał Bernasiński -
2026-03-25
Już umiemy przewozić antymaterię, zaraz pojedzie autostradą do Düsseldorfu. Sukces testu BASE-STEP otwiera drogę do badań poza laboratoriami w Genewie. Dlaczego antymateria potrzebuje specjalnej pułapki? Antymateria to rzadka klasa cząstek, która ulega natychmiastowej anihilacji, czyli zniknięciu, w momencie kontaktu ze zwykłą materią. Aby naukowcy mogli ją badać, muszą trzymać ją w absolutnej izolacji od powietrza czy metalowych … Continued

Słońce uciekło z serca Drogi Mlecznej: Układ Słoneczny narodził się 10 tysięcy lat świetlnych bliżej centrum galaktyki
Rafał Bernasiński -
2026-03-23
Naukowcy z Instytutu Astrofizyki Leibniza w Poczdamie udowodnili, że nasza gwiazda uciekła z gęstego jądra galaktyki. Gdyby nie to, pewnie by nas nie było. Współczesna astronomia rewiduje dotychczasową wiedzę na temat pochodzenia Układu Słonecznego. Przez dekady nauka zakładała, że Słońce uformowało się w spokojnym sąsiedztwie, w którym znajduje się obecnie. Jednak najnowsze analizy składu chemicznego oraz zaawansowane symulacje … Continued

Zmiana przepisów pozbawi pacjentów dostępu do wielu leków
Rafał Bernasiński -
2026-03-23
Nowelizacja Kodeksu Postępowania Cywilnego cofnie reformy z 2023 roku, które obniżyły ceny leków i pozwoliły NFZ zaoszczędzić miliardy złotych. Korzyści dla pacjentów i NFZ Jeszcze kilka lat temu system refundacyjny praktycznie dusiły ceny leków innowacyjnych, utrzymujących się na rynku dzięki wieloletnim patentom. Dopiero gdy pojawiły się ich tańsze zamienniki, sytuacja zaczęła się zmieniać. Z danych … Continued

Czołg K2PL kontra drony FPV. AWL zrobiło symulację starcia
Rafał Bernasiński -
2026-03-20
Symulacja Akademii Wojsk Lądowych pokazuje, jak czołgi K2PL mogą dać sobie radę w przypadku ataków dronów. Program K2PL jako element modernizacji wojsk pancernych Program K2PL to część szerokiej modernizacji wojsk pancernych Sił Zbrojnych RP, zapoczątkowanej po 2022 roku. Oczywiście nowe zakupy wiązały się z agresją Rosji na Ukrainę. Przebieg i skala konfliktu pokazały konieczność dużych … Continued

Już wiemy ile dokładnie mamy OZE- sroze, Eurostat podał dane za 2025!
Rafał Bernasiński -
2026-03-20
Odnawialne źródła energii wyprodukowały w 2025 roku rekordowe 47,3% prądu w Unii Europejskiej, a Polska po raz pierwszy w historii przekroczyła próg 31% udziału zielonej energii. Eurostat podsumowuje zieloną transformację w 2025 roku Eurostat właśnie opublikował oficjalne dane dotyczące produkcji energii elektrycznej za 2025 rok. Okazuje się, że odnawialne źródła energii wygenerowały aż 47,3% prądu w całej Unii Europejskiej. Wskaźnik … Continued

Który LLM jest najlepszy dla Polaka? Pierwszy polski test AI
Bartek Kwiryń -
2026-03-17
Polska rozwija własne modele AI, ale pierwszy prawdziwy test pokazuje, że globalne LLM-y wciąż wygrywają. Które narzędzie najlepiej działa po polsku? Polska rozwija własne LLM-y, ale czy to wystarczy? Mamy swoje całkiem spore doświadczenia w dziedzinie sztucznej inteligencji. W ostatnich latach powstały polskie modele LLM, takie jak PLLuM czy Bielik, które rozwijają krajowe instytucje naukowe … Continued

Psy roboty pilnują centrów danych AI. Boston Dynamics i Ghost Robotics zarobią górę dolarów
Bartek Kwiryń -
2026-03-16
Roboty Spot i Vision 60 przejmują ochronę baz danych AI. Jak robopsy wspierają strażników i dlaczego testuje je polska Policja. Wielki boom na sztuczną inteligencję wymusza budowę gigantycznych obiektów Sztuczna inteligencja napędza obecnie historyczną rozbudowę olbrzymich centrów danych. To potężne obiekty o powierzchni tysięcy metrów kwadratowych terenu. Firmy technologiczne inwestują miliardy dolarów w powstające kampusy … Continued

Czy jesteśmy kosmitami? Naukowcy z Johns Hopkins University twierdzą, że to możliwe
Rafał Bernasiński -
2026-03-11
Naukowcy z Johns Hopkins University udowodnili, że bakterie mogą przetrwać uderzenie asteroidy o sile 3 GPa. To kolejny dowód na teorię litopanspermii. Czy życie na Ziemi narodziło się w rodzimych oceanach, czy może przybyło do nas z innej planety, podróżując wewnątrz skalnego odłamka? To fundamentalne pytanie od dekad napędza hipotezę litopanspermii, która zakłada, że mikroorganizmy … Continued