Mieszkania SIM przyspieszają. Gotowych jest 2,3 tys. lokali, ponad 7,7 tys. powstaje
Ministerstwo Funduszy i Polityki Regionalnej podało najnowszy bilans Społecznych Inicjatyw Mieszkaniowych. Do 2030 roku ma powstać ponad 30 tys. mieszkań.
Mieszkania SIM mają pomóc osobom, których nie stać na zakup własnego lokalu albo komercyjny czynsz. Ministerstwo Funduszy i Polityki Regionalnej podało, że w ramach Społecznych Inicjatyw Mieszkaniowych oddano już 2,3 tys. mieszkań, a kolejne 7733 lokale są teraz w budowie. Do 2030 roku resort planuje oddać ponad 30 tys. mieszkań.
Nowe dane przedstawiła minister funduszy i polityki regionalnej Katarzyna Pełczyńska-Nałęcz podczas wizyty w Kaczorach w Wielkopolsce. Szefowa MFiPR odwiedziła inwestycję KZN Wielkopolska, gdzie gotowe są już 23 mieszkania. Jeszcze w wakacje mają wprowadzić się tam mieszkańcy. Cała inwestycja obejmie 46 lokali.
Minister już na początku wizyty połączyła lokalny przykład z ogólnopolskim bilansem SIM.
„Ta inwestycja jest wyjątkowa, ponieważ dodatkowo dostała prawie 3 mln zł dofinansowania z KPO. To jest część większego obrazka, w którym budownictwo społeczne dla Polski lokalnej ruszyło w ogromnym tempie. W ciągu ostatnich 2,5 roku, po ponad dwóch latach istnienia Społecznych Inicjatyw Mieszkaniowych zastaliśmy w nich 40 mieszkań. Teraz, sam tylko SIM Wielkopolska buduje ich około 900. Natomiast w całej Polsce SIM-y budują ponad 7,7 tys. mieszkań. 2,3 tys. już zostało oddanych. Do 2030 r. planujemy oddać ponad 30 tys. mieszkań”
– powiedziała Katarzyna Pełczyńska-Nałęcz.
Trzypiętrowy budynek w Kaczorach ma windę, instalację fotowoltaiczną na dachu i ogrzewanie pompą ciepła. Przy budynku powstało 35 miejsc postojowych, także dla osób z niepełnosprawnościami. Resort podaje, że inwestycja otrzymała prawie 3 mln zł dofinansowania z KPO.
Młodzi nie chcą kredytu za wszelką cenę. Wolą spokój, prywatność i mieszkanie po swojemu
Społeczne Inicjatywy Mieszkaniowe. Ile mieszkań powstało?
Z danych MFiPR wynika, że Społeczne Inicjatywy Mieszkaniowe mają dziś znacznie większą skalę niż na początku programu. Resort podaje, że w całej Polsce powstaje obecnie 7733 mieszkań, a 2,3 tys. lokali trafiło już do mieszkańców.
SIM to model mieszkań na wynajem o niższym czynszu niż w ofercie komercyjnej. Program kieruje lokale do osób, które mają za wysokie dochody na mieszkanie komunalne, ale za niskie na zakup własnego lokalu albo drogi najem rynkowy. Czyli klasyczna polska półka „za bogaty na pomoc, za biedny na rynek”, bo administracja kocha takie życiowe łamigłówki.
Według resortu program ma szczególne znaczenie poza największymi miastami. Mieszkania społeczne mają zatrzymać mieszkańców w mniejszych i średnich miejscowościach, gdzie brak dostępnych lokali utrudnia podjęcie pracy, założenie rodziny albo pozostanie w rodzinnej gminie.
Dla samorządów to także sposób na przyciąganie pracowników. Mieszkanie może zdecydować o tym, czy nauczyciel, pielęgniarka, urzędnik, pracownik usług albo młoda rodzina zostaną w mniejszym mieście.
Najem senioralny – co to jest i jak działa? Gliwice testują nowy model mieszkań dla osób starszych
Minister: to mieszkania dla ludzi, których nie stać na zakup
Szefowa MFiPR podkreśliła, że budownictwo społeczne ma odpowiadać na potrzeby osób, które nie mogą kupić mieszkania i nie chcą albo nie mogą płacić stawek z rynku komercyjnego. Takie lokale mają być jednocześnie tańsze i budowane w dobrym standardzie.
„Społeczne budownictwo to mieszkania w bardzo dobrym standardzie. Są też tanie dla ludzi, których nie stać na kupno mieszkania lub takich, których nie stać na zapłacenie czynszu komercyjnego. Społeczne budownictwo służy także temu, aby w mniejszych i średnich miastach ludzie mogli dostać mieszkanie i chcieli w nich zostać. To jest jedna z odpowiedzi na wyludnianie się Polski lokalnej” – mówiła Katarzyna Pełczyńska-Nałęcz.
Ten cel ma znaczenie szczególnie w gminach, które tracą mieszkańców na rzecz większych ośrodków. Jeśli lokalny rynek nie daje mieszkań w rozsądnej cenie, młodzi pracownicy i rodziny często wybierają przeprowadzkę. SIM-y mają ograniczać ten odpływ, dając gminom narzędzie do budowania mieszkań na wynajem.
Dla osób bez zdolności kredytowej i bez pieniędzy na drogi najem komercyjny mieszkania SIM mogą być jedną z niewielu dostępnych dróg do samodzielnego mieszkania. Program nie rozwiąże całego kryzysu mieszkaniowego, ale może zwiększyć liczbę lokali społecznych tam, gdzie rynek prywatny nie nadąża za potrzebami mieszkańców.
Dom Development przegrał w sądzie. Balkony we Wrocławiu mają zostać zabezpieczone
KPO dokłada pieniądze do mieszkań społecznych
MFiPR podało, że z Krajowego Planu Odbudowy przeznaczono 725 mln zł na zwiększenie dostępu do mieszkań na wynajem dla osób o niższych dochodach. Z tej kwoty 103 mln zł trafiły do Wielkopolski.
Pieniądze z KPO wspierają nie tylko nowe mieszkania na wynajem, ale także poprawę efektywności energetycznej istniejących budynków wielorodzinnych. Resort podaje, że w całej Polsce zmodernizowano już blisko 4 tys. budynków, a docelowo modernizacja ma objąć 11 tys. budynków.
W samej Wielkopolsce trwa 400 takich inwestycji o wartości 55 mln zł. Te pieniądze mają iść na prace, które ograniczą zużycie energii i koszty utrzymania budynków. W praktyce chodzi o niższe rachunki i lepszy standard mieszkań, nie o kolejną tablicę z logo programu, choć tablica pewnie też się znajdzie, bo cywilizacja musi mieć swoje rytuały.
Wsparcie z KPO ma więc dwa tory: budowę nowych mieszkań społecznych i modernizację starszych bloków. Dla mieszkańców ważny będzie końcowy efekt: dostępniejszy najem, lepsza efektywność energetyczna i niższe koszty utrzymania budynku.
El Niño 2026 może być bardzo silne. Co oznacza dla Polski po powodziach z 1997 i 2024 roku?
SIM KZN Wielkopolska i SIM KZN Zachodni. Tyle mieszkań planują spółki
W Wielkopolsce są dwie spółki SIM KZN, do których należy 38 gmin. Łącznie planują budowę 1557 mieszkań. Inwestycje mogą dostać również wsparcie z KPO. Złożono już wnioski na 46,5 mln zł dofinansowania.
SIM KZN Wielkopolska, do której należy gmina Kaczory, ma w planach 892 mieszkania. Oddano już 54 lokale: 23 w Ostrowitem i 31 w Ostrzeszowie. Do końca roku spółka ma przekazać 247 mieszkań w 10 miejscowościach, między innymi w Rawiczu, Dąbiu i Tucznie.
Druga spółka, SIM KZN Zachodni, planuje 665 mieszkań. Na początku roku przekazano 38 lokali w gminie Powidz, a kolejne 153 mieszkania są w budowie. To część szerszego programu, w którym Krajowy Zasób Nieruchomości współpracuje z samorządami przy przygotowaniu mieszkań na wynajem.
Wielkopolska ma też szersze finansowanie z KPO. Według MFiPR w regionie zainwestowano 18,2 mld zł. Pieniądze trafiły między innymi na cyfryzację ochrony zdrowia, szybki internet, modernizację sieci elektrycznych i linie kolejowe.
Pieniądze na mieszkanie dla osób z niepełnosprawnością. Nawet 173 tys. zł – ruszył nabór 2026!
Kto może dostać mieszkanie SIM i ile trzeba zapłacić?
Mieszkanie SIM może wynająć osoba albo rodzina, która nie ma własnego mieszkania w danej miejscowości i ma dochody pozwalające regularnie płacić czynsz, ale zbyt niskie, żeby spokojnie kupić lokal na kredyt. SIM KZN Wielkopolska podaje, że program jest dla osób i rodzin bez własnego mieszkania oraz bez możliwości jego zakupu z powodu braku zdolności kredytowej.
Przyszły najemca musi spełnić kilka warunków. Najważniejsze są brak prawa do innego lokalu mieszkalnego w tej samej miejscowości, kryterium dochodowe oraz dodatkowe zasady ustalone przez gminę. Ta zasada dotyczy wszystkich osób z gospodarstwa domowego. Wyjątek może pojawić się wtedy, gdy zmiana miejsca zamieszkania wiąże się z podjęciem pracy w gminie, w której powstaje mieszkanie SIM.
Dochody również mają znaczenie. SIM może wynająć lokal osobie, której średni miesięczny dochód z poprzedniego roku nie przekracza ustawowego limitu. W SIM KZN Wielkopolska podano, że limit wynosi 75 proc. dla gospodarstwa jednoosobowego, 105 proc. dla dwuosobowego, 145 proc. dla trzyosobowego i 170 proc. dla czteroosobowego. Przy większym gospodarstwie domowym limit rośnie o kolejne 35 proc. na każdą następną osobę.
Najemca musi też mieć pieniądze na start. Chodzi o partycypację, czyli udział w kosztach budowy lokalu, oraz kaucję. Ministerstwo Funduszy i Polityki Regionalnej podaje, że partycypacja nie może przekroczyć 30 proc. kosztów budowy mieszkania. W zasadach SIM KZN Wielkopolska zapisano, że kaucja wynosi trzykrotność miesięcznego czynszu najmu i trzeba ją wpłacić przed zawarciem umowy.
Sam czynsz w SIM jest regulowany i ma być niższy niż przy wynajmie mieszkania na rynku. SIM KZN Wielkopolska podaje, że stawki mogą być nawet o 60 proc. niższe niż na rynku komercyjnym, a maksymalny czynsz w tej spółce wynosi 18,35 zł za mkw. przy limicie 4 proc. albo 22,95 zł za mkw. przy limicie 5 proc. Dla mieszkania o powierzchni 50 mkw. oznaczałoby to około 918–1148 zł czynszu miesięcznie, bez dodatkowych opłat za media, wodę, ścieki czy śmieci.
Szczegółowe zasady naboru ustala gmina. Może dodatkowo premiować między innymi zameldowanie, dzieci w rodzinie, niepełnosprawność, wiek 65+ albo przeprowadzkę z innego lokalu gminnego. Dlatego przy konkretnym mieszkaniu trzeba sprawdzić lokalną uchwałę i regulamin naboru SIM, a nie tylko ogólne zasady programu.
Mieszkania SIM mają zatrzymać mieszkańców poza największymi miastami
Najnowszy bilans SIM łączy budownictwo społeczne z polityką regionalną. Program dotyczy nie tylko liczby lokali, ale także tego, czy mniejsze miasta będą w stanie zatrzymać mieszkańców i przyciągnąć nowych pracowników.
W tym sensie mieszkania SIM są jednym z narzędzi przeciw wyludnianiu się mniejszych i średnich miejscowości. Jeśli lokalny rynek nie daje mieszkań w rozsądnej cenie, część osób wybiera większe miasta, nawet jeśli wolałaby zostać bliżej rodziny, pracy albo dotychczasowego życia.
Najbliższe miesiące pokażą, jak szybko samorządy i spółki SIM będą przekazywać kolejne lokale. Na dziś MFiPR podaje twardy bilans: 2,3 tys. mieszkań oddanych, 7733 mieszkania w budowie i plan przekroczenia 30 tys. lokali do 2030 roku.
Źródło: MFiPR
Młodzi nie chcą kredytu za wszelką cenę. Wolą spokój, prywatność i mieszkanie po swojemu
Upały a serce. Kardiolog ostrzega przed zawałem i odwodnieniem
Czytaj więcej
