Jak wybrać okulary przeciwsłoneczne? Niektóre okulary nadają się na plażę, ale nie za kierownicę
Dobre okulary chronią przed UV, ale sam ciemny kolor lub polaryzacja nie wystarczą. Ochrona jest szczególnie ważna po operacjach oczu.
Po okulary przeciwsłoneczne sięgamy najczęściej przed wyjazdem na plażę albo w wyjątkowo słoneczny dzień. Oczy są jednak narażone na promieniowanie UV również podczas spaceru, jazdy samochodem, pracy na zewnątrz oraz w pochmurne dni. Promieniowanie może uszkadzać rogówkę i soczewkę, a po wielu latach przyspieszyć rozwój zaćmy.
Okulary przeciwsłoneczne z filtrem UV są szczególnie ważne dla osób po operacjach oczu, z nadwrażliwością na światło oraz chorobami wywołującymi światłowstręt. Ciemne szkła nie zawsze zapewniają jednak skuteczną ochronę.
Inspekcja Handlowa sprawdziła 15 modeli okularów przeciwsłonecznych. Nieprawidłowości wykryła aż w 10. Pięć modeli nie przeszło badań laboratoryjnych. W trzech rzeczywista kategoria filtra różniła się od podanej przez producenta, a dwa utrudniały rozpoznawanie czerwonego światła.
Promieniowanie UV może trwale uszkodzić oczy
– Okulary przeciwsłoneczne to oczywiście częsty element stylizacji, ale ich najważniejsze zadanie to ochrona wzroku i delikatnej skóry wokół oczu przed szkodliwym promieniowaniem ultrafioletowym. Sprawdziliśmy 15 modeli okularów przeciwsłonecznych, a zakwestionowaliśmy aż 10 z nich – powiedziała Jagoda Kruszewska z Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów.
Krótki pobyt w miejscu, gdzie promieniowanie jest bardzo silne, może doprowadzić do fotokeratitis, czyli bolesnego uszkodzenia rogówki przypominającego oparzenie. Pojawiają się wtedy ból, łzawienie, zaczerwienienie, światłowstręt, zamglone widzenie i uczucie piasku pod powiekami.
Ryzyko rośnie na śniegu, nad wodą i na plaży. Śnieg, woda oraz piasek odbijają promienie słoneczne, dlatego część UV dociera do oczu również z dołu i z boków. Małe oprawki pozostawiają większą część oka oraz skóry bez osłony.
Skutki wieloletniej ekspozycji na UV narastają. Amerykańska Akademia Okulistyki łączy ją z większym ryzykiem zaćmy, skrzydlika i innych zmian na powierzchni oka, a także nowotworów oka oraz skóry powiek. Promieniowanie uszkadza białka naturalnej soczewki i przyspiesza jej mętnienie.
Krótkowzroczność, nadwzroczność i astygmatyzm nie zwiększają podatności oka na UV. Osoby z wadą wzroku nadal muszą jednak chronić oczy przed słońcem. Mogą wybrać korekcyjne okulary przeciwsłoneczne, szkła fotochromowe z pełną ochroną UV albo przyciemniane nakładki na zwykłe okulary.
Po operacji oczu ochrona przed słońcem jest szczególnie ważna
Po laserowej korekcji wzroku, takiej jak LASIK lub PRK, oczy mogą przez pewien czas silnie reagować na światło. Pacjenci czasem skarżą się również na pieczenie, łzawienie i suchość oczu. Okulary przeciwsłoneczne ograniczają te dolegliwości, a duże oprawki osłaniają oczy przed kurzem i wiatrem.
Polacy jadą na wakacje w kraju. Na nocleg wydajemy do 400 zł na osobę
Czas noszenia ochrony zależy od rodzaju zabiegu i przebiegu gojenia. Pacjent powinien stosować się do zaleceń lekarza, który przeprowadził operację. Dotyczy to szczególnie pierwszych dni i tygodni po zabiegu.
Okulary są potrzebne również po operacji zaćmy. Naturalną, zmętniałą soczewkę zastępuje wtedy soczewka wewnątrzgałkowa. Współczesne implanty zazwyczaj mają własny filtr UV, ale zakres ochrony zależy od wybranego modelu. Implant nie osłania spojówki, powiek ani delikatnej skóry wokół oczu. Pacjenci po operacji nadal powinni więc nosić okulary z filtrem UV400.
Specjalne zasady obowiązują osoby, którym wszczepiono soczewkę regulowaną światłem. Lekarz może nakazać im ciągłe noszenie specjalnych okularów blokujących UV aż do zakończenia leczenia i utrwalenia parametrów implantu. Zwykłe okulary przeciwsłoneczne nie zastąpią ochrony zaleconej przez operatora.
Dobre okulary pomagają także osobom z zaćmą, uszkodzeniami rogówki, stanami zapalnymi oka i chorobami wywołującymi nadwrażliwość na światło. Ograniczają oślepienie i poprawiają komfort, ale nie leczą choroby. Nagły światłowstręt połączony z bólem, zaczerwienieniem albo pogorszeniem widzenia wymaga pilnej konsultacji okulistycznej.
Soczewki kontaktowe z filtrem UV nie chronią całych oczu
Niektóre soczewki kontaktowe z filtrem UV zatrzymują dużą część promieniowania docierającego do rogówki. Zapewniają dodatkową ochronę, ale nie mogą zastąpić okularów przeciwsłonecznych.
Soczewka zakrywa głównie rogówkę. Nie chroni całej spojówki, powiek ani skóry wokół oczu. Promieniowanie może również docierać do oka z boków.
Co trzecie okulary przeciwsłoneczne nie przeszły badań. UOKiK ujawnia modele
Amerykańska Akademia Okulistyki podaje, że nawet soczewki klasy 1, które według deklaracji blokują 97 proc. UVB i 81 proc. UVA, nie zabezpieczają całych oczu. Informacja o filtrze UV w soczewkach nie oznacza więc, że można zrezygnować z okularów.
Najlepsze zabezpieczenie daje połączenie soczewek kontaktowych z filtrem UV, okularów przeciwsłonecznych UV400 oraz czapki z daszkiem albo kapelusza z rondem. Zwykłe soczewki bez oznaczenia ochrony UV jedynie korygują wzrok.
Inspekcja Handlowa wykryła nieprawidłowości w 10 modelach
Kontrolę przeprowadzili inspektorzy z Bydgoszczy, Gdańska, Krakowa, Lublina, Łodzi, Poznania, Rzeszowa i Warszawy. Sprawdzili 15 modeli dostępnych w sklepach detalicznych oraz u producentów i importerów.
W siedmiu modelach wykryli błędy w dokumentacji, instrukcjach lub oznakowaniu. Pięć nie miało prawidłowej deklaracji zgodności, w dwóch brakowało dokumentacji technicznej, a do pięciu dołączono źle przygotowane instrukcje lub informacje dla klientów. W jednym modelu mogło wystąpić kilka błędów jednocześnie.
Badania laboratoryjne wykazały nieprawidłowości w pięciu modelach. W okularach Lozano LZ331B producent podał kategorię 3, ale okulary spełniały wymagania kategorii 4. Szkła były więc znacznie mocniej przyciemnione, niż wynikało z oznaczenia.
W modelu O1 O81_B_Red oraz okularach Diverse STADEN 263 producent podał kategorię 3, natomiast oba produkty spełniały wymagania kategorii 2. Przepuszczały więcej światła, niż powinny okulary z deklarowaną kategorią.
Okulary Emporio Armani EA 4205 508880 oraz Decathlon Explore 500 WRP Pola C3 Black Citrus utrudniały rozpoznawanie czerwonego światła sygnalizacji.
– W dwóch modelach z kolei wykryliśmy zakłócenia w rozpoznawaniu czerwonego koloru sygnalizacji świetlnej. Może to mieć znaczenie dla bezpieczeństwa, zwłaszcza kierowców – podkreśliła Jagoda Kruszewska.
Kolejne pięć modeli przeszło badania laboratoryjne, ale miało błędy w dokumentacji lub instrukcjach. Były to MISSIPI C2 PD-406, Draco DRS-140C1, Santino Polarized Cat. 3 9613 C3, Arctica S-334 oraz Patrol PP-186.
Wakacje podczas leczenia. Jak wypoczywać bez przerywania terapii
W ośmiu przypadkach UOKiK może rozpocząć postępowania administracyjne, które mogą zakończyć się karami. W sprawie dwóch modeli przedsiębiorcy już rozpoczęli działania naprawcze pod nadzorem Inspekcji Handlowej.
Jak wybrać okulary przeciwsłoneczne z filtrem UV?
Najważniejsze oznaczenie to UV400 albo informacja o blokowaniu od 99 do 100 proc. promieniowania UVA i UVB. Ciemny kolor szkieł nie potwierdza ochrony. Bezbarwne szkła korekcyjne z odpowiednią powłoką również mogą skutecznie zatrzymywać UV.
Na oprawkach trzeba sprawdzić znak CE, dane producenta lub importera oraz kategorię filtra. Do okularów powinna być dołączona instrukcja w języku polskim. Wysoka cena i logo znanej marki nie gwarantują skuteczniejszej ochrony.
Kategoria filtra określa stopień przyciemnienia soczewek. Kategorie 1 i 2 nadają się na pochmurne oraz umiarkowanie słoneczne dni. Kategoria 3 sprawdza się podczas mocnego słońca, na plaży i latem. Kategoria 4 jest przeznaczona do bardzo silnego blasku, między innymi w wysokich górach i na śniegu.
W okularach kategorii 4 nie wolno prowadzić samochodu. Przepuszczają bardzo mało światła, dlatego utrudniają obserwowanie drogi, pieszych, przeszkód i sygnalizacji.
Okulary polaryzacyjne nie zawsze chronią przed UV
Polaryzacja nie jest filtrem UV. Ogranicza odblaski powstające po odbiciu światła od jezdni, wody, śniegu, szyb i innych płaskich powierzchni. Obraz mniej oślepia, a szczegóły stają się wyraźniejsze. Takie okulary przydają się kierowcom, wędkarzom, żeglarzom oraz osobom uprawiającym sporty zimowe.
Samo oznaczenie „polarized” nie potwierdza, że okulary zatrzymują szkodliwe promieniowanie ultrafioletowe. Szkła mogą skutecznie usuwać odblaski, ale nie zapewniać pełnej ochrony przed UVA i UVB. Obok informacji o polaryzacji trzeba więc szukać oznaczenia UV400 albo deklaracji blokowania od 99 do 100 proc. promieniowania UVA i UVB.
Polaryzacja, kategoria filtra i ochrona UV oznaczają trzy różne właściwości okularów. Kategoria od 0 do 4 określa stopień przyciemnienia. Polaryzacja ogranicza odblaski. Filtr UV400 chroni oczy przed promieniowaniem ultrafioletowym. Dobre okulary mogą łączyć wszystkie te cechy, ale każdą trzeba sprawdzić osobno.
Soczewki polaryzacyjne mogą pod określonym kątem utrudniać odczytywanie ekranów LCD, między innymi wyświetlaczy samochodowych, telefonów, nawigacji i paneli urządzeń. Kierowca przed zakupem powinien sprawdzić, czy przez wybrane okulary dobrze widzi wszystkie ekrany w samochodzie.
Źródła: Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów – „Nie patrzymy przez różowe okulary – kontrola Inspekcji Handlowej”; American Academy of Ophthalmology; National Eye Institute; Food and Drug Administration.
Wisła ma ponad metr na wodowskazie. Ale lato jeszcze trwa
