Wczasy pod gruszą także za zaległy urlop. PIP wyjaśnia zasady
Pracodawca może wymagać odpowiednio długiego wypoczynku, ale nie powinien odmawiać dopłaty tylko dlatego, że pracownik korzysta z zaległego urlopu.
Pracodawca nie ma podstaw, by odmawiać wczasów pod gruszą tylko dlatego, że pracownik wykorzystuje zaległy urlop. Państwowa Inspekcja Pracy wyjaśnia, kiedy należą się pieniądze i jakie warunki trzeba spełnić, żeby otrzymać dopłatę do wypoczynku.
Wczasy pod gruszą należą się również za zaległy urlop, jeśli pracownik spełnia warunki wypłaty. Państwowa Inspekcja Pracy (PIP) wyjaśnia, że przepisy nie dzielą urlopu na bieżący i zaległy przy przyznawaniu dopłat. Znaczenie ma długość wypoczynku, sytuacja finansowa pracownika oraz zasady obowiązujące w firmie. Pracodawca nie ma więc podstaw, by odmawiać pieniędzy wyłącznie dlatego, że pracownik korzysta z dni wolnych z poprzedniego roku.
Wczasy pod gruszą należą się także za zaległy urlop
W wielu firmach pracownicy otrzymują dodatkowe pieniądze na wypoczynek. Są to tak zwane wczasy pod gruszą, wypłacane z zakładowego funduszu świadczeń socjalnych (ZFŚS).
Nie każda firma oferuje takie dopłaty. Tam, gdzie są wypłacane, pracownicy muszą spełnić warunki zapisane w regulaminie funduszu.
Pracodawca ustala w nim, jak długo trzeba wypoczywać, kiedy złożyć wniosek i jakie dokumenty są potrzebne do otrzymania pieniędzy. Zasady te muszą jednak być zgodne z prawem.
Gdy jednak firma wypłaca wczasy pod gruszą tylko osobom biorącym wolne z bieżącego urlopu. Pracownicy, którzy wykorzystują zaległe dni wolne, nie dostają wtedy pieniędzy.
PIP wyjaśnia, że takie ograniczenie nie wynika z przepisów.
– Ustawa o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych nie uzależnia przyznania dopłaty do wypoczynku od wykorzystania konkretnego rodzaju urlopu – wyjaśnia Państwowa Inspekcja Pracy.
Pracownik korzystający z zaległego urlopu ma prawo do dopłaty na takich samych zasadach jak osoba wykorzystująca bieżący urlop.
Jeśli spełnia pozostałe warunki, pracodawca nie ma podstaw, by odmawiać mu pieniędzy tylko z powodu zaległych dni. PIP zwraca uwagę, że takie postępowanie może oznaczać nierówne traktowanie pracowników.
Ile dni urlopu trzeba wziąć, żeby dostać wczasy pod gruszą?
Wczasy pod gruszą nie zawsze należą się po kilku dniach wolnego. Wiele firm wymaga, aby pracownik wypoczywał przez co najmniej 14 kolejnych dni kalendarzowych.
PIP potwierdza, że pracodawca może wprowadzić taki warunek. Ma on zapewnić pracownikom dłuższą przerwę od pracy. Ale nie oznacza to jednak, że trzeba wykorzystać 14 dni urlopu z przysługującej puli.
Do 14 dni wypoczynku wliczają się także soboty, niedziele i święta.
Przykładowo, pracownik zatrudniony od poniedziałku do piątku bierze dwa tygodnie urlopu. Wykorzystuje 10 dni roboczych, ale łącznie z weekendami odpoczywa przez 14 kolejnych dni kalendarzowych.
Taki wypoczynek ma już 14 dni. Co ważne, można połączyć dni zaległe z bieżącym urlopem.
Przykładowo, pracownik ma jeszcze cztery dni urlopu z poprzedniego roku. Bierze te cztery dni oraz sześć dni z bieżącego urlopu. W ten sposób wykorzystuje łącznie 10 dni roboczych, które przy odpowiednim rozplanowaniu dają dwa tygodnie nieprzerwanego wypoczynku.
Pracodawca nie może odrzucić taki urlop tylko dlatego, że składa się on z dni pochodzących z dwóch różnych lat.
Trzeba jednak pamiętać, że o wymaganej długości wypoczynku decyduje regulamin ZFŚS.
Grecja czy Turcja? Sprawdź, który kraj wygrał ranking satysfakcji turystów w 2025 roku i gdzie Polacy chętnie spędzają urlop
Ile wynoszą wczasy pod gruszą? Od czego zależy kwota?
Przepisy nie określają, ile pieniędzy pracownik ma dostać na wczasy pod gruszą. Wszystko zależy od firmy i tego, ile pieniędzy przeznacza ona na dopłaty do wypoczynku.
Pracodawca musi jednak ustalić zasady wypłaty pieniędzy i zapisać je w regulaminie zakładowego funduszu świadczeń socjalnych (ZFŚS). To właśnie w tym dokumencie pracownik znajdzie informacje, komu należą się wczasy pod gruszą, jakie warunki trzeba spełnić i jak obliczana jest wysokość dopłaty.
Kwota zależy również od zarobków pracownika i sytuacji jego rodziny. Pracodawca musi wziąć pod uwagę dochody gospodarstwa domowego, liczbę osób na utrzymaniu oraz sytuację życiową pracownika.
Osoby, które mają niższe dochody i trudniejszą sytuację finansową, mogą dostać więcej pieniędzy niż pracownicy, którym powodzi się lepiej.
Dlatego firmy zwykle wymagają złożenia oświadczenia o dochodach. Pracownik podaje w nim informacje o zarobkach swoich i członków rodziny. Na tej podstawie pracodawca ustala wysokość dopłaty zgodnie z regulaminem.
Pracodawca nie może rozdawać wszystkim jednakowych kwot bez sprawdzenia ich sytuacji finansowej i rodzinnej. Wymóg uwzględnienia tych różnic wynika wprost z ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych.
Żeby sprawdzić, ile pieniędzy można dostać na urlop, wystarczy zajrzeć do regulaminu ZFŚS obowiązującego w firmie lub zapytać o zasady dopłat w kadrach.
Wczasy pod gruszą a świadczenie urlopowe. To nie to samo
Wczasy pod gruszą i świadczenie urlopowe to dwa różne dodatki do wypoczynku. Oba są dodatkiem do urlopu, ale przyznawane są wg rożnych zasad.
Wczasy pod gruszą są wypłacane z zakładowego funduszu świadczeń socjalnych (ZFŚS). Warunki otrzymania pieniędzy i sposób obliczania dopłaty muszą być zapisane w regulaminie tego funduszu. Wysokość świadczenia zależy między innymi od zarobków pracownika i sytuacji jego rodziny.
Świadczenie urlopowe jest natomiast wypłacane na podstawie art. 3 ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych. Przepisy pozwalają na taką wypłatę pracodawcom, którzy zatrudniają mniej niż 50 pracowników w przeliczeniu na pełne etaty i nie prowadzą funduszu socjalnego.
Nie oznacza to jednak, że każda mała firma musi płacić świadczenie urlopowe. Pracodawca może zrezygnować z jego wypłacania, ale musi poinformować o tym pracowników zgodnie z przepisami.
Jeżeli firma wypłaca świadczenie urlopowe, pieniądze należą się raz w roku każdemu pracownikowi, który bierze co najmniej 14 kolejnych dni kalendarzowych urlopu. Do tego okresu wliczają się również weekendy i święta.
Pracodawca musi wypłacić pieniądze najpóźniej w ostatnim dniu przed rozpoczęciem urlopu.
W 2026 roku maksymalna kwota świadczenia urlopowego wynosi 2943,23 zł dla pracownika zatrudnionego na pełny etat w zwykłych warunkach. Przy połowie etatu limit wynosi 1471,62 zł, a przy trzech czwartych etatu 2207,42 zł. Osoby pracujące w szczególnych warunkach mogą otrzymać maksymalnie 3924,30 zł na pełnym etacie. Pracodawca może wypłacić mniej, ale nie może przekroczyć ustawowego limitu. Wysokość świadczenia nie zależy od zarobków pracownika ani dochodów jego rodziny.
Najważniejsza różnica jest więc taka: przy wczasach pod gruszą liczą się dochody i sytuacja rodzinna pracownika, a przy świadczeniu urlopowym nie. W obu przypadkach obowiązują też inne zasady ustalania kwoty i warunki wypłaty.
Gdzie w Polsce jest najczystsza woda? GIOŚ publikuje najnowszą listę jezior i rzek
Co zrobić, gdy pracodawca odmówi dopłaty?
Pracownik, który nie otrzymał dopłaty do wypoczynku z ZFŚS, powinien najpierw zapoznać się z obowiązującym regulaminem. Następnie należy sprawdzić, czy wniosek został złożony w terminie, czy wypoczynek miał wymaganą długość oraz czy pracownik przedstawił potrzebne informacje o sytuacji dochodowej.
Jeżeli pracownik spełnił wszystkie warunki, a pracodawca odmówił wypłaty tylko z powodu wykorzystania zaległego urlopu, zatrudniony może poprosić o pisemne uzasadnienie decyzji. Pozwoli ono ustalić, na którym zapisie regulaminu firma oparła odmowę.
Pracownik może również zwrócić się do organizacji związkowej, przedstawicieli załogi albo Państwowej Inspekcji Pracy. PIP może ocenić sposób stosowania przepisów i gospodarowania pieniędzmi funduszu, ale nie przyznaje samodzielnie konkretnej osobie prawa do wypłaty.
Jeżeli pracownik i pracodawca nie osiągną porozumienia, sprawę może rozpoznać sąd pracy.
Źródła: Państwowa Inspekcja Pracy, ustawa o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, Kodeks pracy.
Borat się kaja. Sacha Baron Cohen po raz pierwszy przeprosił Kazachstan
Pierwsze drzewo na Marsie wyrośnie dzięki Polakom?
Czytaj więcej



