W Unii Europejskiej 85 proc. kąpielisk ma wodę doskonałej jakości. Najlepiej wypadają Cypr, Grecja, Bułgaria i Austria. Polska jest dużo niżej w rankingu.

W Europie większość oficjalnych kąpielisk spełnia wysokie normy sanitarne. Z najnowszego raportu Europejskiej Agencji Środowiska wynika, że 85 proc. kąpielisk w UE miało w sezonie 2025 wodę ocenioną jako doskonała, a 96 proc. spełniało co najmniej minimalne wymagania dyrektywy kąpieliskowej. Tylko 1,5 proc. kąpielisk dostało ocenę „zła”.

Na tle najlepszych krajów Polska wypada wyraźnie słabiej. EEA uwzględniła u nas 779 kąpielisk, z czego 457 dostało ocenę „doskonała”. To 58,7 proc. wszystkich zgłoszonych miejsc. Różnica wobec Cypru, Grecji, Bułgarii i Austrii jest bardzo duża, bo tam ponad 95 proc. kąpielisk miało wodę najwyższej jakości.

Czystość wody w UE. Najlepsze kraje mają ponad 95 proc. kąpielisk doskonałej jakości

Raport EEA obejmuje oficjalne kąpieliska zgłoszone przez państwa Unii Europejskiej, Albanię i Szwajcarię. Dane za sezon 2025 opierają się na wynikach badań z lat 2022–2025. To ważne, bo ocena kąpieliska nie zależy od jednej próbki pobranej w wakacje, ale od pełniejszego obrazu z kilku sezonów.

Udział kąpielisk z wodą doskonałej jakości w krajach Europy w 2025 roku. Źródło: EEA

Najlepiej wypada Cypr, gdzie wszystkie 123 kąpieliska dostały ocenę „doskonała”. W Grecji taki wynik miało 1684 z 1734 kąpielisk, czyli 97,1 proc. W Bułgarii ocenę doskonałą dostały 93 z 96 kąpielisk, czyli 96,9 proc. W Austrii było to 251 z 260 kąpielisk, czyli 96,5 proc.

Polska z wynikiem 58,7 proc. jest więc daleko za czołówką. To nie jest różnica statystyczna, którą można schować pod wakacyjnym ręcznikiem i udawać, że sprawy nie ma. Raport EEA wymienia Polskę wśród krajów, w których mniej niż 70 proc. kąpielisk dostało ocenę „doskonała”.

Polska w raporcie EEA. Największy problem to niski udział najwyższej oceny

W Polsce w sezonie 2025 zgłoszono 779 kąpielisk. W tej grupie znalazło się 190 kąpielisk nadmorskich i 589 kąpielisk śródlądowych, czyli głównie nad jeziorami i rzekami. Łącznie pobrano 3231 próbki wody.

Ocenę doskonałą dostało 457 kąpielisk, ocenę dobrą 112, dostateczną 41, a złą 15. Bez klasyfikacji zostały 154 kąpieliska, czyli 19,8 proc. wszystkich zgłoszonych miejsc.

Polska nie wygląda słabo głównie dlatego, że ma dużo kąpielisk z wodą złą. Takich miejsc było 1,9 proc., czyli niewiele więcej niż średnia unijna. Wynik obniża przede wszystkim niski udział klasy „doskonała” oraz bardzo duża liczba kąpielisk bez pełnej klasyfikacji.

Podróże

Wakacje w Kołobrzegu 2026. Noclegi, ceny i atrakcje. Czy kurort obroni pozycję lidera?

Nad Bałtykiem lepiej niż nad jeziorami i rzekami

Polskie kąpieliska nadmorskie wypadają lepiej niż kąpieliska śródlądowe. Nad morzem w sezonie 2025 ocenę doskonałą dostały 123 ze 190 kąpielisk, czyli 64,7 proc. Ocenę dobrą miały 33 kąpieliska, dostateczną 15, a złej oceny nie dostało żadne kąpielisko nadmorskie. Bez klasyfikacji zostało 19 miejsc.

Gorzej wygląda sytuacja nad jeziorami i rzekami. Wśród 589 kąpielisk śródlądowych ocenę doskonałą dostały 334, czyli 56,7 proc. Ocenę dobrą miało 79 kąpielisk, dostateczną 26, a złą 15. Bez klasyfikacji zostało aż 135 kąpielisk śródlądowych, czyli 22,9 proc.

Ten podział pasuje do sytuacji w całej Europie. EEA informuje, że kąpieliska przybrzeżne wypadają lepiej niż jeziora i rzeki. W 2025 roku 88 proc. kąpielisk nadmorskich w UE miało ocenę doskonałą, a wśród kąpielisk śródlądowych było to 78 proc. Szczególnie kąpieliska położone nad rzekami, gdzie tylko 47 proc. oficjalnych kąpielisk osiągnęło najwyższą ocenę.

Co bada EEA? To nie jest ranking wszystkich rzek i jezior

Raport EEA dotyczy oficjalnych kąpielisk, a nie wszystkich rzek, jezior i zbiorników wodnych w Europie. To ważne, bo inaczej łatwo zrobić z tego tekst o ogólnej czystości wszystkich wód, a potem połowa internetu znów będzie udawać, że przeczytała metodologię.

Kąpieliska ocenia się według dwóch wskaźników mikrobiologicznych: Escherichia coli i enterokoków jelitowych. Te bakterie mogą świadczyć o zanieczyszczeniu fekalnym, czyli np. ściekami albo spływem zanieczyszczeń z terenów rolniczych.

EEA zaznacza też, że dyrektywa kąpieliskowa nie obejmuje pełnej oceny zanieczyszczeń chemicznych. Nie bada się m.in. składników odżywczych, farmaceutyków i pestycydów. Oznacza to, że ocena „doskonała” mówi o bezpieczeństwie sanitarnym kąpieli, ale nie zastępuje pełnej oceny stanu środowiska wodnego.

News / Podróże / Środowisko

Gdzie w Polsce jest najczystsza woda? GIOŚ publikuje najnowszą listę jezior i rzek

Skąd poprawa jakości kąpielisk w Europie?

EEA ocenia, że dobra jakość europejskich kąpielisk to efekt wieloletnich inwestycji i unijnych przepisów. Chodzi przede wszystkim o ograniczenie zrzutów nieoczyszczonych albo częściowo oczyszczonych ścieków komunalnych, rozwój kanalizacji oraz stały monitoring jakości wody.

Każde państwo musi wyznaczyć kąpieliska przed sezonem, przygotować harmonogram badań i pobierać próbki przed sezonem oraz w jego trakcie. EEA przypomina, że w każdym sezonie trzeba pobrać co najmniej cztery próbki z każdego kąpieliska, choć w niektórych przypadkach przepisy dopuszczają trzy próbki.

W przypadku złej jakości wody państwa muszą ostrzegać, ograniczać kąpiel i szukać przyczyn zanieczyszczenia. Najczęściej problemy pojawiają się po intensywnych opadach, gdy kanalizacja i oczyszczalnie nie radzą sobie z dodatkową ilością wody. Wtedy zanieczyszczenia mogą szybciej trafiać do rzek, jezior albo stref przybrzeżnych.

Polska ma bezpieczne kąpieliska, ale do liderów UE brakuje bardzo dużo

Najkrótszy wniosek z raportu jest prosty: polskie kąpieliska zwykle spełniają podstawowe normy, ale Polska nie należy do europejskiej czołówki. W sezonie 2025 78,3 proc. wszystkich zgłoszonych kąpielisk w Polsce miało wodę co najmniej dostatecznej jakości.

Jednocześnie tylko 58,7 proc. kąpielisk dostało ocenę „doskonała”. Dla porównania Cypr miał 100 proc., Grecja 97,1 proc., Bułgaria 96,9 proc., a Austria 96,5 proc. To pokazuje, że Polska odstaje od najlepszych krajów UE nie w drobnym szczególe, ale w głównej klasie jakości.

Dla osób planujących wakacje najważniejsza rada jest praktyczna: przed wejściem do wody warto sprawdzić aktualny komunikat, a nie tylko ogólną pozycję kraju w europejskim raporcie. W Polsce warto zajrzeć do Serwisu Kąpieliskowego GIS, gdzie można sprawdzić bieżące informacje o kąpieliskach.

Źródło: EEA

Rafał Bernasiński