Nowe przepisy o mobbingu od 5 listopada. Pracownik może dostać co najmniej 28 836 zł
Od 5 listopada 2026 r. zmieniają się przepisy o mobbingu. Pracownicy zyskają większą ochronę, a pracodawcy nowe obowiązki. Sprawdź szczegóły.
Upokarzanie przy współpracownikach, ciągłe podważanie kompetencji, zastraszanie i celowe izolowanie od zespołu. Tak może wyglądać codzienność osoby, która padła ofiarą mobbingu w pracy. Od 5 listopada 2026 r. zaczną obowiązywać nowe przepisy Kodeksu pracy, które mają ułatwić pracownikom dochodzenie swoich praw. Zmienia się definicja mobbingu, rośnie minimalne zadośćuczynienie, a pracodawcy będą musieli skuteczniej zapobiegać nękaniu. Tymczasem w 2025 r. do Państwowej Inspekcji Pracy wpłynęło ponad 2600 skarg dotyczących mobbingu.
Mobbing w pracy. Tysiące skarg, niewiele wygranych spraw
Dla wielu pracowników mobbing zaczyna się od pozornie drobnych sytuacji. Przełożony regularnie krytykuje ich przy innych, wyśmiewa pomysły albo celowo pomija podczas spotkań. Z czasem dochodzą kolejne zachowania, takie jak odbieranie obowiązków, utrudnianie dostępu do informacji czy obwinianie za błędy innych osób.
Konsekwencje mogą wykraczać daleko poza miejsce pracy. Długotrwały stres, problemy ze snem, lęk przed kolejnym dniem w firmie i spadek poczucia własnej wartości odbijają się na zdrowiu oraz życiu rodzinnym. Ponadto przewlekłe nękanie może prowadzić do zaburzeń lękowych, depresji i innych problemów psychicznych.
Państwowa Inspekcja Pracy każdego roku otrzymuje tysiące skarg dotyczących niewłaściwego traktowania pracowników.
– W 2025 roku do Państwowej Inspekcji Pracy wpłynęło ponad 2600 skarg dotyczących mobbingu – poinformował Marcin Stanecki, Główny Inspektor Pracy, podczas konferencji w Poznaniu w kwietniu 2026 r.
Jednocześnie pracownicy mają duże trudności z dochodzeniem swoich praw przed sądem. Według danych Ministerstwa Sprawiedliwości, w 2025 r. sądy rejonowe i okręgowe uwzględniły w całości lub części łącznie 44 roszczenia pracowników w sprawach o mobbing.
Jedną z największych przeszkód jest brak dowodów. Świadkowie często obawiają się zeznawać przeciwko przełożonym, a do wielu sytuacji dochodzi podczas rozmów bez udziału innych osób. Dodatkowo inspektorzy PIP zwracają uwagę na ogólnikowe relacje o zdarzeniach i obawy pracowników przed ujawnieniem swojej tożsamości.
Nowe przepisy o mobbingu od 5 listopada 2026 r. Co się zmienia?
Nowelizację Kodeksu pracy uchwalono 19 czerwca 2026 r. Następnie prezydent podpisał ustawę 30 lipca, a 4 sierpnia została ona ogłoszona w Dzienniku Ustaw pod pozycją 1046.
Najważniejsza zmiana dotyczy definicji mobbingu. Dotychczas pracownik musiał wykazać uporczywe i długotrwałe nękanie lub zastraszanie oraz spełnienie dodatkowych warunków dotyczących celu albo skutków takiego traktowania.
Od 5 listopada podstawą będzie uporczywe nękanie pracownika. Chodzi o zachowania powtarzające się, nawracające lub takie, które wydarzają się codziennie.
Dzięki temu nowe przepisy pozwolą oceniać także krótsze okresy intensywnego nękania. Co więcej, pracownik będzie mógł dochodzić swoich praw bez konieczności wykazywania zamiaru skrzywdzenia go przez sprawcę.
Ustawa zawiera również przykłady zachowań, które mogą prowadzić do mobbingu. W efekcie pracownicy i pracodawcy otrzymają jaśniejsze zasady oceny sytuacji w miejscu pracy.
Wczasy pod gruszą także za zaległy urlop. PIP wyjaśnia zasady
Czym jest mobbing? Jakie zachowania mogą świadczyć o nękaniu?
Mobbing to uporczywe nękanie pracownika, które może przyjmować różne formy. Najczęściej kojarzy się z agresywnym przełożonym, jednak sprawcą może być również współpracownik, podwładny albo grupa osób.
Do zachowań, które mogą być uznane za mobbing, należą:
- uporczywe poniżanie, ośmieszanie i upokarzanie pracownika;
- zastraszanie oraz nieuzasadniona krytyka;
- podważanie kompetencji i przydatności zawodowej;
- celowe utrudnianie wykonywania obowiązków;
- ograniczanie dostępu do informacji potrzebnych w pracy;
- izolowanie pracownika i odsuwanie go od zespołu.
Takie działania mogą odbywać się podczas bezpośrednich rozmów, przez służbowe komunikatory, wiadomości e-mail oraz inne formy komunikacji.
Kluczowe znaczenie ma uporczywość zachowań. Przy ocenie mobbingu sąd bierze pod uwagę ich powtarzalność, intensywność oraz okoliczności konkretnej sprawy.
Pracodawca ma prawo kontrolować jakość pracy, zwracać uwagę na błędy i wymagać wykonywania obowiązków. Jednocześnie musi szanować godność pracownika i reagować na niewłaściwe zachowania w zespole.
SOK jak policja? Zatrzymania, przeszukania i alkomaty
Za mobbing co najmniej 28 836 zł zadośćuczynienia
Jedną z najważniejszych zmian jest wprowadzenie minimalnej wysokości zadośćuczynienia za mobbing.
Od 5 listopada 2026 r. pracownik, który padł ofiarą mobbingu, będzie mógł dochodzić od pracodawcy zadośćuczynienia w wysokości co najmniej sześciokrotności minimalnego wynagrodzenia za pracę.
W 2026 r. płaca minimalna wynosi 4806 zł brutto. Dlatego sześciokrotność tej kwoty to 28 836 zł.
Sąd może jednak przyznać wyższe zadośćuczynienie, uwzględniając rozmiar doznanej krzywdy i okoliczności sprawy.
Co istotne, nowe przepisy umożliwiają dochodzenie zadośćuczynienia bez konieczności wykazywania rozstroju zdrowia spowodowanego mobbingiem. Dodatkowo osoba poszkodowana może ubiegać się o odszkodowanie za poniesione szkody majątkowe.
O przyznaniu pieniędzy i ich wysokości decyduje sąd po zbadaniu dowodów.
Jakie ogrzewanie domu jest najtańsze w 2026 roku? Wyniki PAS
Pracodawcy muszą przeciwdziałać mobbingowi. Czas do maja 2027 r.
Nowelizacja dokładniej określa obowiązki firm. Pracodawcy mają systematycznie zapobiegać mobbingowi, wykrywać nieprawidłowości, reagować na zgłoszenia i wspierać osoby poszkodowane.
Firmy zatrudniające co najmniej 10 pracowników muszą formalnie określić zasady przeciwdziałania mobbingowi. W tym celu mogą umieścić je w regulaminie pracy lub odrębnym dokumencie.
Procedury powinny określać sposób zgłaszania naruszeń, osoby odpowiedzialne za wyjaśnianie spraw oraz działania podejmowane po potwierdzeniu nieprawidłowości. Ponadto pracodawca musi zadbać o ochronę pracowników przed działaniami odwetowymi.
Na dostosowanie dokumentacji firmy mają czas do 5 maja 2027 r. Natomiast nowe przepisy dotyczące ochrony pracowników zaczną obowiązywać już 5 listopada 2026 r.
Obowiązek przeciwdziałania mobbingowi dotyczy również mniejszych pracodawców.
Algorytmy ZUS przejadą się po firmach. PIP szykuje kontrole
Ministra pracy: walka o bezpieczeństwo i zdrowie pracowników
Zmianę przepisów przygotowało Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort argumentował, że dotychczasowa definicja mobbingu, obowiązująca od ponad dwóch dekad, była zbyt skomplikowana i utrudniała dochodzenie roszczeń.
– Walka z mobbingiem to po prostu walka o większe bezpieczeństwo, o lepsze zdrowie, o dobrostan pracowników – mówiła Agnieszka Dziemianowicz-Bąk, ministra rodziny, pracy i polityki społecznej, podczas prac nad ustawą w Senacie.
Według ministerstwa skuteczne przeciwdziałanie mobbingowi ma również ograniczać absencje chorobowe i poprawiać funkcjonowanie zakładów pracy.
Masz prawo do 5 minut przerwy po każdej godzinie przy komputerze. PIP przypomina ważne zasady
Jak zgłosić mobbing i zebrać dowody?
Osoba, która padła ofiarą mobbingu, powinna dokumentować konkretne zdarzenia. Szczególnie ważne są daty, miejsca, przebieg sytuacji oraz dane świadków.
W postępowaniu mogą pomóc wiadomości e-mail, służbowa korespondencja, dokumenty, notatki sporządzane po zdarzeniach i dokumentacja medyczna.
Zgłoszenie można przekazać pracodawcy zgodnie z wewnętrzną procedurą. Ponadto pracownik może zwrócić się do Państwowej Inspekcji Pracy. Roszczeń finansowych dochodzi się natomiast przed sądem pracy.
Pracownik nadal musi przedstawić dowody potwierdzające mobbing. To jedna z największych trudności, z którymi mierzą się osoby poszkodowane.
Nowe przepisy mają ułatwić ocenę takich spraw i zachęcić pracodawców do wcześniejszego reagowania. Ostatecznie ich skuteczność będzie zależała od tego, jak firmy wdrożą procedury i jak sądy zaczną stosować uproszczoną definicję mobbingu.
Źródła: Ustawa z 19 czerwca 2026 r. (Dz.U. 2026 poz. 1046), Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, Państwowa Inspekcja Pracy, Polska Agencja Prasowa, dane Ministerstwa Sprawiedliwości
Czytaj więcej
