Rząd do inflacji doliczy 20 proc. realnego wzrostu płac. Ministra rodziny proponuje zwiększenie tej części do 30 proc.

Waloryzacja emerytur i rent w 2027 roku może być wyższa od tej, którą dziś można wyliczyć na podstawie przyjętych zasad. Agnieszka Dziemianowicz-Bąk chce uwzględnić wzrost wynagrodzeń. Podniosłoby to prognozowaną waloryzację z 3,96 do 4,29 proc.

Ministra rodziny, że rozmawiała już na ten temat z ministrem finansów. Na razie rząd nie podjął jednak decyzji o zwiększeniu przyszłorocznej podwyżki świadczeń.

Minister chce wyższej waloryzacji emerytur w 2027 roku

Przy corocznej waloryzacji państwo bierze pod uwagę inflację oraz realny wzrost przeciętnego wynagrodzenia. Rząd ustalił wcześniej, że w 2027 roku do wzrostu cen doliczy 20 proc. realnego wzrostu płac. To najniższy poziom przewidziany w przepisach.

Agnieszka Dziemianowicz-Bąk proponuje podniesienie tej części do 30 proc.

„O takich rozwiązaniach rozmawialiśmy już z ministrem finansów” – powiedziała „Faktowi” ministra rodziny.

Większy udział wzrostu wynagrodzeń podniósłby cały wskaźnik waloryzacji. Ostateczna decyzja będzie zależała również od możliwości budżetu państwa.

Obecnie obowiązuje przyjęty przez rząd wariant z 20 proc. realnego wzrostu przeciętnego wynagrodzenia. Propozycja 30 proc. nie została jeszcze zatwierdzona.

Jak oblicza się waloryzację emerytur? Zasady określa ustawa

Sposób obliczania waloryzacji określa ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Zgodnie z art. 89 wskaźnik waloryzacji składa się z dwóch elementów: wzrostu cen w poprzednim roku oraz co najmniej 20 proc. realnego wzrostu przeciętnego wynagrodzenia.

Przy inflacji ustawa nakazuje zastosować wskaźnik cen dla gospodarstw emerytów i rencistów. Jeżeli ogólna inflacja okaże się wyższa, do obliczeń bierze się właśnie ją. Do tego wyniku dolicza się część realnego wzrostu płac, czyli wzrostu wynagrodzeń już po uwzględnieniu zmian cen.

Wysokość tej drugiej części może być większa niż 20 proc. Co roku rząd i partnerzy społeczni negocjują ją w Radzie Dialogu Społecznego. Jeżeli nie osiągną porozumienia, poziom ustala Rada Ministrów w rozporządzeniu. Na 2027 rok rząd ustalił 20 proc. realnego wzrostu przeciętnego wynagrodzenia w 2026 roku.

Dopiero po publikacji rzeczywistych danych za cały 2026 rok będzie można policzyć ostateczną podwyżkę. Przy założeniu, że inflacja wyniesie 3,3 proc., a realny wzrost płac również 3,3 proc., obecne zasady dają:

3,3 proc. + 20 proc. z 3,3 proc. = 3,96 proc.

Gdyby rząd przyjął propozycję minister rodziny i zwiększył część płacową do 30 proc., rachunek wyglądałby tak:

3,3 proc. + 30 proc. z 3,3 proc. = 4,29 proc.

Waloryzacja naliczana jest co roku 1 marca. ZUS mnoży dotychczasową kwotę świadczenia przez ustalony wskaźnik waloryzacji.

Społeczeństwo

Prawie 4400 zł z ZUS przed emeryturą. Kto może dostać?

Waloryzacja emerytur 2027. Ile wyniosą podwyżki?

Najniższa emerytura wynosi obecnie 1978,49 zł brutto.

Przy waloryzacji o 3,96 proc. wzrosłaby do 2056,84 zł brutto. Przy wskaźniku 4,29 proc. emeryt otrzymywałby 2063,37 zł brutto.

Cała podwyżka w drugim wariancie wyniosłaby 84,88 zł miesięcznie.

Sama propozycja minister, czyli zwiększenie udziału realnego wzrostu płac z 20 do 30 proc., dałaby jednak dodatkowe 6,53 zł brutto miesięcznie. Pozostałą część podwyżki emeryt otrzymałby również przy obecnych zasadach.

Wyliczenia własne. Wszystkie kwoty brutto. Wskaźniki 3,96 i 4,29 proc. opierają się na przyjętych założeniach i nie są jeszcze ostateczną waloryzacją na 2027 rok.

Przy emeryturze wynoszącej 3500 zł brutto różnica między oboma wariantami sięgnęłaby 11,55 zł miesięcznie.

Od marca do grudnia 2027 roku daje to 115,50 zł brutto więcej niż przy waloryzacji o 3,96 proc.

Waloryzacja jest procentowa, dlatego wraz ze wzrostem świadczenia rośnie także różnica kwotowa.

Społeczeństwo

Dwie emerytury jednocześnie? To możliwe

Rząd daje 20 proc., związki chciały 50 proc.

Rada Ministrów zdecydowała 28 lipca 2026 roku, że przy waloryzacji emerytur w 2027 roku do inflacji zostanie doliczone 20 proc. realnego wzrostu przeciętnego wynagrodzenia.

Wcześniejsze prognozy rządowe dawały przy tych zasadach waloryzację na poziomie co najmniej 3,48 proc. Obecne założenia są już inne. Przy inflacji na poziomie 3,3 proc. i realnym wzroście płac również o 3,3 proc. obecny mechanizm daje 3,96 proc. waloryzacji.

Ostateczny wskaźnik będzie zależał od rzeczywistych danych za cały 2026 rok. Propozycja Agnieszki Dziemianowicz-Bąk polega na tym, aby zamiast 20 proc. realnego wzrostu wynagrodzeń doliczyć do inflacji 30 proc.

Związki zawodowe chciały jeszcze więcej. OPZZ, NSZZ „Solidarność” i Forum Związków Zawodowych proponowały, aby do inflacji doliczać co najmniej 50 proc. realnego wzrostu przeciętnego wynagrodzenia.

Przy inflacji 3,3 proc. i takim samym realnym wzroście płac dawałoby to:

3,3 proc. + 1,65 pkt proc. = 4,95 proc.

Waloryzacja wyniosłaby wtedy 4,95 proc. Rząd tego wariantu nie przyjął i pozostawił na 2027 rok poziom 20 proc. realnego wzrostu wynagrodzeń.

News

Listonosz nadal przyniesie emeryturę. Ministerstwo odmawia ZUS

Wyższa waloryzacja będzie kosztować więcej. Minister chce też automatycznych podwyżek

W projekcie budżetu państwa na 2027 rok rząd zaplanował około 19 mld zł na waloryzację emerytur i rent. Jeśli przy obliczaniu podwyżek do inflacji zostanie doliczone 30 zamiast 20 proc. realnego wzrostu wynagrodzeń, wydatki na świadczenia wzrosną.

Wyższe emerytury i renty byłyby wypłacane od marca każdego miesiąca. Po waloryzacji nowa kwota świadczenia stałaby się też podstawą kolejnej podwyżki, więc większy wskaźnik podnosi koszty nie tylko w 2027 roku, ale również w następnych latach.

Agnieszka Dziemianowicz-Bąk mówi jednocześnie o drugim rozwiązaniu. Lewica rozważa wprowadzenie do ustawy mechanizmu, który automatycznie zwiększałby część waloryzacji zależną od wzrostu płac przy wysokiej inflacji.

Minister podała jako przykład przekroczenie 5 proc. inflacji. Po osiągnięciu ustalonego progu do wzrostu cen można byłoby doliczać większą część realnego wzrostu wynagrodzeń, na przykład 30 zamiast 20 proc.

To rozwiązanie różni się od propozycji dotyczącej waloryzacji w 2027 roku. Rząd może zwiększyć udział realnego wzrostu płac na przyszły rok w ramach obecnych zasad. Automatyczne podnoszenie tej części po przekroczeniu określonego poziomu inflacji trzeba byłoby natomiast wprowadzić do ustawy.

Ministerstwo Rodziny przygotowało wcześniej także projekt dodatkowej waloryzacji przy wysokiej inflacji. Zakładał on wcześniejsze podniesienie świadczeń, gdyby wzrost cen w pierwszej połowie roku przekroczył 5 proc.

Społeczeństwo

Bale czy rachunki? Na co polscy seniorzy naprawdę wydają trzynastą emeryturę

Kiedy poznamy waloryzację emerytur na 2027 rok?

Ostatecznego wskaźnika waloryzacji jeszcze nie znamy. Wartości 3,96 i 4,29 proc. są dziś jedynie wyliczeniami opartymi na przyjętych założeniach.

Do ustalenia wysokości podwyżki potrzebne będą dane za cały 2026 rok.

GUS do końca stycznia ogłosi potrzebne dane dotyczące wzrostu cen. Następnie urząd poda realny wzrost przeciętnego wynagrodzenia. Dopiero wtedy będzie można dokładnie obliczyć waloryzację.

Nowe kwoty emerytur i rent zaczną obowiązywać 1 marca 2027 roku. ZUS przeliczy świadczenia automatycznie, dlatego emeryci i renciści nie będą musieli składać wniosków.

Źródła: Fakt, Kancelaria Prezesa Rady Ministrów, Ministerstwo Finansów, Rada Dialogu Społecznego, Dziennik Ustaw

Sławek Gil