W Polsce zaczynają się pojawiać czerwone pojemniki. Co do nich wrzucać?
Coraz więcej osób leczy się w domu. Zużyte igły, lancety i strzykawki trafiały dotąd do zwykłych śmietników. To będzie się zmieniać!
Na polskich ulicach, osiedlach, przy sklepach i aptekach zaczynają się powoli pojawiać czerwone pojemniki na odpady medyczne. Można do nich wrzucać zużyte igły, strzykawki i inne odpady medyczne.
Polska się starzeje, a coraz więcej osób wymaga regularnego leczenia poza szpitalem. Pacjenci przyjmują insulinę, robią zastrzyki, mierzą poziom cukru i zmieniają opatrunki.
Do tej pory takie odpady po prostu trafiały do pojemnika na odpady zmieszane. Mało kto jechał z kilkoma igłami albo strzykawkami do apteki czy PSZOK-u.
Leczenie w domu zostawia igły, lancety i strzykawki
Wielu pacjentów po wyjściu ze szpitala wraca do domu, ale nadal musi przyjmować leki, robić zastrzyki. Część z nich potrzebuje również pomocy rodziny.
Bliscy pomagają. Podają insulinę, mierzą poziom cukru, zmieniają opatrunki i przygotowują leki. Po tym zostają igły, strzykawki, paski testowe i inne materiały.
Szczególnie dużo takich odpadów powstaje przy leczeniu cukrzycy.
Pani Jadwiga ma męża chorującego na cukrzycę. .
„ Mój mąż codziennie sprawdza poziom cukru. Zostają po tym paski testowe i igły do pena. Do tej pory po prostu wrzucaliśmy je do zwykłego pojemnika, bo nawet nie wiedzieliśmy, gdzie można je oddać”.
Zużyte igły trafiały do odpadów zmieszanych
Do tej pory zużyte igły, strzykawki zwykle po prostu trafiały do pojemnika na odpady zmieszane. Mało kto jechał do apteki albo PSZOK-u.
Podczas ręcznego sortowania takie przedmioty są zagrożeniem dla pracowników sortowni odpadów.
Jeżeli na igle jest się zakażona krew, ukłucie może narazić pracownika na kontakt z wirusami wywołującymi zapalenie wątroby typu B i C albo HIV. Światowa Organizacja Zdrowia informuje, że po ukłuciu igłą pochodzącą od zakażonego pacjenta ryzyko zakażenia może wynosić do 30 proc. w przypadku HBV, 1,8 proc. w przypadku HCV i 0,3 proc. w przypadku HIV.
Nieprawidłowo przechowywane odpady po leczeniu mogą także zanieczyszczać środowisko. Pozostałości leków i inne substancje mogą przedostać się do gleby lub wody.
Dlatego zużyte igły, strzykawki, lancety i ampułkostrzykawki trzeba wrzucać do czerwonych pojemników, a nie luzem do czarnego pojemnika na odpady zmieszane.
Przypominamy zasady segregacji odpadów
Przypominamy, że papier wrzucamy do niebieskiego pojemnika, szkło do zielonego, a plastik i metal do żółtego. Do żółtego pojemnika trafiają także puszki oraz opakowania wielomateriałowe.
Do brązowego pojemnika wrzucamy odpady bio, czyli obierki, resztki warzyw i owoców, liście, trawę oraz drobne gałęzie.
Do czarnego pojemnika wrzucamy odpady zmieszane, między innymi zużyte chusteczki, ręczniki papierowe, paragony i inne odpady nienadające się do recyklingu.
Baterie i akumulatory oddajemy w punktach zbiórki, sprzęt elektroniczny w sklepach albo PSZOK-u, a farby, rozpuszczalniki i odpady wielkogabarytowe do PSZOK-u.
Przeterminowane leki oddajemy do apteki albo PSZOK-u
Przeterminowane tabletki, kapsułki, syropy, maści i inne leki oddajemy do apteki albo do PSZOK-u. Nie wyrzucamy ich do pojemnika na odpady zmieszane i nie wylewamy do toalety ani umywalki. Zawarte w nich substancje mogą przedostać się do ścieków, gleby, wód powierzchniowych i wód podziemnych.
Szczególną uwagę trzeba zwrócić na antybiotyki. Światowa Organizacja Zdrowia podaje, że w 2023 roku mniej więcej co szósta potwierdzona laboratoryjnie infekcja bakteryjna na świecie była oporna na antybiotyk. Pozostałości antybiotyków trafiające do środowiska mogą sprzyjać rozwojowi bakterii odpornych na leczenie.
Problem jest spory. Według WHO oporność bakterii na antybiotyki przyczyniła się w 2021 roku do ponad 4,7 mln zgonów na świecie. Dlatego trzeba ograniczać każdą drogę, przez którą antybiotyki i inne preparaty lecznicze trafiają do gleby oraz wody.
Krztusiec w Polsce wraca. Kraków na szczepienia wyda ponad 70 tys. zł
Kolejne miasta i gminy wprowadzają podobne rozwiązania
Legnica nie jest jedynym miastem, które organizuje odbiór odpadów medycznych od mieszkańców. Podobne rozwiązania wprowadzają kolejne samorządy. Mieszkańcy mogą dostać specjalny pojemnik, oddać odpady w wybranej aptece albo przekazać je do PSZOK-u.
W Tarnowskich Górach od grudnia 2025 roku mieszkańcy mogą bezpłatnie odebrać specjalne pojemniki. Po ich zapełnieniu przekazują je do PSZOK-u.
Z kolei w Gryficach zbiórkę zorganizowano razem z aptekami. Specjalne pojemniki ustawiono w wybranych placówkach, a mieszkańcy mogą przekazywać odpady także do gminnego PSZOK-u.
Podobne rozwiązanie zapowiedziano w Tucholi. Przedsiębiorstwo Komunalne poinformowało, że chce uruchomić w swojej siedzibie punkt odbioru. Dzięki temu mieszkańcy nie musieliby jeździć specjalnie do PSZOK-u.
Na razie nie ma jednego systemu obowiązującego w całej Polsce. Każde miasto i każda gmina organizuje zbiórkę na własnych zasadach. Dlatego przed oddaniem odpadów trzeba sprawdzić, czy w danej miejscowości pojemniki rozdaje urząd, czy odpady przyjmuje apteka albo PSZOK.
Źródła: Urząd Miasta Legnicy, Portal Samorządowy, Główny Urząd Statystyczny, Ministerstwo Zdrowia
Nie płacą za działki ROD. Zarząd zdecydował o wypowiedzeniu umów
Czytaj więcej
